Eisercício 001. Ampeçar I - Resoluçon
amadeu · 24 de setembre de 2007 · CURSO DE MIRANDÉS de l SAL – 2º ANHO
Eisercício 002. Ampeçar[I] - Resoluçon
a) - Este eisercício tenie a ber cula eidenteficaçon de algues regfras de scrita mirandesa mui simples , i que eiqui se lhémbran las prencipales, repetindo ls eisemplos de l eisercício:
- an mirandés nunca se scribe –m an fin de palabra, mas siempre –n [agabórun, nun, cústan, un, gústan];
- an mirandés úsa-se lh- an ampeço de palabra an beç de l-, nó an todos mas an muitos casos [lhabado, lhino, lhençoles, lhinares, lhéngua, lhanudas, lhebantou];
- l abc de l mirandés nun ten la letra -v- pa la scrita de las palabras normales , ousando-se b an beç deilha [andaba, tornaba, bal, aprobada, nobecientos, nobenta, nuobe, falaba, oubido, oubie, berano, debagarico, screbir, beniste, biento, lhebantou];
- nunca se usa –z an fin de palabra, mas –ç [feliç, juiç, paç, diç, faç];
- regras própias pa l uso de l –x- que ten balores tamien própios [xabon, xordo, xefe]
b) - Estas son regras simples , mas que nun podemos squecer nunca . Quiero dá-le ls parabienes a todas(os) pul sfuorço i pul bun resultado . Agora cada ua/un acumpara la seluçon cul que respundiu i bei adonde ten que melhorar .
Bamos yá a cuntinar cun nuobos eisercícios de rebison, para dar un bun aliçace a estas i outras regras .
c) Resoluçon, ponendo a negro l que nun staba bien:
1 – Andaba ua rapaza mui feliç porque le agabórun l peinado, mas solo habie lhabado la cabeça cun xabon.
2 – L juiç mandou-lo an paç para casa , cuidando que nun tornaba a fazer mal .
3 – Agora yá naide fila l lhino, que nun bal l précio que cústan ls lhençoles i nun hai auga para arregar ls lhinares.
4 - La lei de l mirandés fui aprobada an mil nobecientos i nobenta i nuobe.
5 - La lhéngua mirandesa yá se falaba na Eidade Média , pus ye un ramo de la lhéngua de l Reino de Lhion.
6 - L tiu era xordo dun oubido, mas diç que oubie melhor que naide.
7 - Las canhonas gústan de pacer na fresca de l berano, mas se fúren lhanudas agárran muita calor .
8 – Faç bien l que fazires, i serás xefe de ti mesmo que ye l mais defícele.
9 – Cumo stou a ampeçar, nun admira que m’anganhe; mas debagarico chegarei a screbir bien l mirandés.
10 – Beniste a buona hora , que inda nun hai lhunar i l biento inda nun se lhebantou.
24 de Setembre de 2007
Amadeu Ferreira