015 – Cunjugaçon de ls berbos an –er
amadeu · 1 de febreiro de 2007 · Curso de lhéngua mirandesa (1º Anho)
editada dia 01-02-2007 0:34:31 por: amadeu
015 – Cunjugaçon de ls berbos an –er
1. Ls berbos acabados an –er ne l anfenitibo ampessonal são tamien coincidos cumo berbos de la 2ª cunjugaçon. Tamien eiqui solo bamos a falar de la cunjugaçon rigular, deixando ls berbos eirrigulares, que son muitos, para mais tarde.
2. Cunjugaçon de l berbo nacer
ANDICATIBO
Persente
naço
naces
nace
nacemos
naceis
nácen
Amperfeito
nacie
nacies
nacie
naciemos
naciedes
nacien
Feturo
nacerei
nacerás
nacerá
naceremos
nacereis
naceran
Pertérito Perfeito
naci
naciste
naciu
nacimos
nacistes
nacírun
Pertérito Mais Que Perfeito
nacira
naciras
nacira
nacíramos
nacírades
nacíran
CUNJUNTIBO
ANFENITIBO
Persente
naça
naças
naça
náçamos
náçades
náçan
Amperfeito
nacisse
nacisses
nacisse
nacíssemos
nacíssedes
nacíssen
Feturo
nacir
nacires
nacir
nacirmos
nacirdes
nacíren
Pessonal
nacer
naceres
nacer
nacermos
nacerdes
nacéren
Ampessonal
nacer
CUNDICIONAL
nacerie
naceries
nacerie
naceriemos
naceriedes
nacerien
GERÚNDIO
nacendo
PARTECÍPIO PASSADO
nacido
AMPERATIBO
-
nace
naça
-
nacei
-
3. Pequeinha lista de berbos que se cunjúgan cumo nacer
aborrecer
acender
acuntecer
amboubecer
ampobrecer
angrandecer
antender
antristecer
arder
atender
baler
comer
deber
defender
depender
ferber
merecer
meter
oubedecer oufender
oufrecer
pacer
perder
pormeter
prender
sclarecer
squecer
stablecer
stender
zaparecer
4. Bálen para esta cunjugaçon bárias notas que yá ponimos pa la cunjugaçon de ls berbos an –ar, subretodo quanto als assentos.
Tamien eiqui fazemos algues ouserbaçones que ténen a ber cula 3ª pessona de l plural de alguns tiempos. Mais ua beç bamos a acumparar culas mesmas formas de l pertués, yá que uas bezes son aparecidas, mas outras bezes son mui defrentes.
.
1º causo:
mirandés
pertués
persente de l andicatibo
nácen
nascem
persente de l cunjuntivo
náçan
nasçam
2º causo:
mirandés
pertués
feturo de l andicatibo
naceran
nascerão
pertérito mais que perfeito
nacíran
nasceram
feturo de l cunjuntibo
nacíren
nascerem
anfenitibo pessonal
nacéren
nascerem
pertérito perfeito
nacírun
nasceram
Note-se bien que l feturo de l cunjuntibo i l anfenitibo pessonal son defrentes an mirandés, mas an pertués son armanos. L mesmo se passa cula 3ª pessona de l plural de pertérito perfeito i la mesma pessona de l pertérito mais que perfeito. Por esso hai que star cun atento para nun ambaralhar las dues lhénguas.
29 de Janeiro de 2007
Amadeu Ferreira