O regresso a Portugal ( por Leonor Moreira. Fotografia Paulo Spranger)
É Uma mirandesa que dirige a Associação.
Integração pelo sucesso
Filha de pais de Miranda do Douro (Especiosa), brilhante aluna em todas as fases do ensino, Emmanuelle Afonso cresceu a ouvir falar mirandês em casa e francês na rua. Especialista em marketing farmacêutico, foi durante o ano sabático que decidiu fazer em 2002 que se insinuou na sua mente produtiva a ideia de que criar um Observatório que ajudasse a dar visibilidade e conhecimento aos filhos de emigrantes portugueses que se instalavam em Portugal - como ela - era uma boa missão de vida.
Em Vouziers, onde viveu até aos 20 anos, esforçava-se por provar a ela mesma (e aos outros) que ser filha de portugueses não fazia dela uma condenada a ser dona de casa ou mulher das limpezas. Escolheu o percurso das Grands Écoles (bem mais exigentes do que as Universidades), e entre nove mil candidatas destacou-se a ponto de merecer uma das cinquenta vagas abertas no curso em Lille. «Acho que desde cedo percebi - mesmo sem racionalizar - que a integração e o reconhecimento viriam apenas pelo sucesso escolar», recorda, sorrindo com a lembrança de que o Afonso do seu sobrenome denunciava uma origem não francesa que provocava curiosidade. «Quando dizia que era um nome português, lá vinha a conotação "ah, a minha mulher-a-dias é portuguesa"», explica.
Os pais não sentiam qualquer apetência pelo associativismo que juntava portugueses em grupos de jogar às cartas e dançar folclore, e Emmanuelle, que até só falava francês e escutava mirandês em casa, temia que ao participar nos bailes e actuações juvenis acabasse por sofrer «um nivelamento por baixo».
Foi em Brighton, em Inglaterra, durante uma bolsa Erasmus em 1992, quando até já tinha um namorado inglês, que lhe surgiu a oportunidade de uma nova bolsa - «na altura talvez o programa não estivesse bem organizado e estas coisas ainda aconteciam», sorri - e para uma instituição de ensino em Portugal. Pensava que era temporário, acabou por ficar. Fez mestrado no ISEG, já tinha estagiado na Câmara de Comércio Luso-Francesa, por essa altura já sabia falar bem português, embora com pormenores de insuficiência que só mais tarde percebeu.
Entrou no mundo do trabalho em Portugal, foi recrutada pela L"Oréal, prosseguiu carreira na Merck, nos Laboratórios Azevedos, passou para a fileira alimentar e viajou, viajou muito: «Intensamente. Durante um ano e meio chegava a apanhar três aviões por dia, mas foi esse período que me fez perceber que Portugal, Lisboa, era o país e a cidade onde queria viver.»
Parou com as correrias, dedicou-se a programas de voluntariado, começou a estudar mirandês, e foi quando entendeu o motivo pelo qual nunca conseguira pronunciar correctamente as palavras avô e avó. «Em mirandês, diz-se abolo das calças e abolo das saias». Em breve, poderá ensinar ao filho o mirandês, o português, o francês, o inglês e a linguagem que lhe é mais cara de todas: a da positividade, de encontrar soluções e não se deter nos problemas. ( DIÁRIO DE NOTÍCIAS – Notícias Magazine)
L regresso a Pertual (por Leonor Moreira. Retrato Paulo Spranger)
Antegraçon pul sucesso
Filha de pais de Miranda de l Douro (Speciosa), brilhante aluna an todas las fases de l'ansino, Emmanuelle Fonso creciu a oubir falar mirandés an casa i francés na rue. Specialista an marketing farmacéutico, fui durante l'anho sabático que decidiu fazer an 2002 que se metiu na sue eideia pordutiba la buntade de que criar un Ouserbatório qu'ajudasse a dar besiblidade i coincimiento als filhos d'eimigrantes pertueses que se anstalában an Pertual - cumo eilha - era ua buona misson de bida.
An Bouziers, adonde bibiu até als 20 anhos, sforçaba-se por probar a eilha miesma (i als outros) que ser filha de pertueses nun fazie deilha ua cundanada a ser duonha de casa ó mulhier de las limpezas. Scolhiu l percurso de las Grands Écoles (bien mais eisigentes de l que las Ounibersidades), i antre nuobe mil candidatas çtacou-se a punto de merecer ua de las cinquenta bagas abiertas ne l curso an Lille. «Acho que zde cedo percebi - mesmo sin racionalizar - que l'antegraçon i l recoincimiento beneríen solo pul sucesso scolar», lhembra, sorrindo cula lhembrança de que l Afonso de l sou subrenome denunciaba ua ourige nó francesa que probocaba curjidade. «Quando dezie qu'era un nome pertués, alhá benie la ligaçon "ah, la mie mulhier-a-dies ye pertuesa"», splica.
Ls pais nun sentíen qualquiera apeténcia pul associatibismo que juntaba pertueses an grupos de jogar a las cartas i beilar folclore, i Emmanuelle, qu'até solo falaba francés i scuitaba mirandés an casa, temie qu'al partecipar nas danças i atuaçones jubenis acabasse por sofrir «un nibelamiento por baixo».
Fui an Brighton, an Anglaterra, durante ua bolsa Erasmus an 1992, quando até yá tenie un namorado anglés, que le surgiu l'ouportunidade dua nuoba bolsa - «na altura talbeç l porgrama nun stubisse bien ourganizado i estas cousas inda acuntecíen», sorri - i para ua anstituiçon d'ansino an Pertual. Pensaba qu'era temporairo, acabou por quedar. Fizo mestrado ne l ISEG, yá tenie stagiado na Cámara de Comércio Luso-Francesa, por essa altura yá sabie falar bien pertués, ambora cun pormenores d'ansuficiéncia que solo mais tarde percebiu.
Antrou ne l mundo de l trabalho an Pertual, fui recrutada pula L"Oréal, cuntinou la carreira na Merck, ne ls Laboratórios Azebedos, passou pa la fileira alimentar i biajou, biajou muito: «Antensamente. Durante un anho i meio chegaba a apanhar trés abiones por die, mas fui esse período que me fizo perceber que Pertual, Lisboua, era l paíç i la cidade adonde querie bibir.»
Parou culas correries, dedicou-se a porgramas de boluntariado, ampeçou a studar mirandés, i fui quando antendiu l motibo pul qual nunca cunseguira pronunciar corretamente la palabra abó. «An mirandés, diç-se abolo de las calças i abolo de las saias». An brebe, poderá ansinar al filho l mirandés, l pertués, l francés, l'anglés i la lenguaige que le ye mais cara de todas: la de la positebidade, d'ancontrar soluçones i nó de se deter ne ls porblemas. ( DIÁRIO DE NOTÍCIAS – Amboras Magazine)