SENDIM EM LINHA SENDIN
← L Sagrado

Respuostas al Eisercício (15) - bamos a screbir III

2giga · 10 de abril de 2007 · Curso de lhéngua mirandesa (1º Anho)

Biba,

Cumo la Pascoa ya passou, bou a screbir sobre l que se passou an Sendin nesta quadra.

You guosto muito de la carreira i simpre que puodo nun falho, mas est'anho huobo muita fiesta an Sendin i bonda falar neilhas i prencipalmiente ne ls saus antuantes i ourganizadores.

De 5ª até sigunda fui simpre a bulir i assie da guosto de ber. Todos a fazer, cada un la sue parte pa que a la fin salisse todo cumo debe de ser. Zde la carreira de Quinta, la de Sesta, la feira de saberes i sabores (arribas an flor), la çpusiçon de retratos de Carlos, l salimiento de lhibro de ls licores de Nanda, l'ancontro de musicos ne l café sendines que durou até a las 5 de la manhana ou mais, essa fui la hora que you sali d'alha, la bola (sulteiros - casados) ne l sabado, na nuite de sabado para demingo ls antruncamientos i apuis ne l demindo de Páscoa, ls eibentos religiosos, a la tarde La luita de touros que ajuntou muita muita giente, fazie lembrar la bola de antigamente quando inda nun habie rede ne l campo.

Sigunda inda huobo la percion de l folar. Tuobe pena de nun puder ir, mas queda pal anho que ben, mas trouxe ua carrada de folares.

Solo queda ua cousa por dezir: Biba Sendin

Abraços

170 besitas ne l sítio de anton


4 repuostas

adeusdado 11 de abril de 2007

La Primabera - la Pascoa

Siempre la cunhecimos cumo l spertar de la biba. Até ye questume dezir-se; stá na primabera de la bida. Quin nun se lhembra percipalmente, ls garotos de ir als nials! Ls campos todos verdicos, ls dies ya grandes, sin friu, ala a jogar la bola i a currer culs arcos. Que buono era esse tiempo, onde nun habie preguntas, a nun ser las de la scuola. Mas hai barias primaberas. Todos ls anhos hai ua que nunca falta, ye la ruodra de l tiempo. Tamien la Páscoa se repite todos ls anhos, abibando tradiçones, lhembrando la ressureiçon, para nun nos squecirmos de fazer las pazes culs outros i cun nos miesmos. Chubir l campanairo i repicar las campanas cun toda la fuorça, para que benga la suorte. Yera, i inda ye, l tiempo de las pormessas de l nuossos eimigrantes, que recunhecidos de tanto sfuorço, nun squeciran la tierra, la Santa, las raízes, i la cultura, que le permitiu cumbiber de ua fuorma tantas bezes stranha, cumo stranha era la tierra i las gientes que ls aculhiu. Todos habemos de nos ancuntrar nua Primabera para apanhar flores, rebulcarmo-nos na yierba, i mirarmos l cielo sin nubres.

Válter Deusdado

nataliantao 11 de abril de 2007

Cuonta de ls uobos de la Páscoa

Bida nuoba

Diç-se que l deimingo de la Páscoa ye reçurreiçon, i que l uobo segnefica nacimiento, lhougo bida nuoba.
I mais se diç que la tradicon d’ouferecir uobos ben de la China.
L dito até ten mais fuorça porque ls Chineses ténen nomeada de ser giente que nun s’ampórtan de sperar, lhougo pessonas cun muita pacéncia, pus ten que se sperar pul deimingo de Páscoa para abrir ls uobos.
Tamien se diç que hai bários seclos ls moradores d’Ouriente porparában i ambrulhában ls uobos berdadeiros an cachas de cebolha i assi ls cozinhában. Apuis de cozidos i quando ls sacában de l borralho, quedában cun desenhicos, i bien guapos dende l’eideia de ls ouferecir cumo regalo ne l die de Páscoa.
La tradiçon spargiu-se pul mundo i lhougo que ls moradores de l Eigito la recebírun, tamien a eilha lhigórun la Purmabera, la fertelizaçon de ls campos de cultibo, la moda d’ouferecir uns als outros cumo rebelaçon de deseios para que las colheitas fússen buonas.
Apuis la muorte de Jasus Cristo ls crestianos cunsagrórun este questume cumo lhembráncia de la reçurreiçon, i cumo símbolo de la Páscoa
Dende ls crestianos nesta temporada ouferecir uobos anfeitados ne l Deimingo apuis la Sumana Santa.
Cumo se chegou als uobos de checolate an beç de uobos berdadeiros, nun se sabe bien cumo.
Mas se uns dízen que la culpa fui de l’Eigreija nun deixar quemer uobos, chicha, i todo l que metisse lheite nessa sumana, tamien hai quien diga que todo fui ua manha de la andustria checolateira ne ls percípios de l seclo dezanuobe.
Cuido que fui l mais cierto porque bonda ber, cumo quaije siempre l balor eiquenómico se pon an riba de las tradiçones, quantas bezes deixando antender que ye l mesmo, mas yá quando todo stá spartiçado.
Mas cun berdadeiros ou de faç-de-cuonta, la Purmabera ye la fiesta de l nacimiento, i cun eilha la fiesta de la Páscoa.
Ua fiesta que mos cumbida para ua bida nuoba.
Natália Antão

ramosantao 11 de abril de 2007

Ls galhicos d’oulibeira

Zde garoto, quedei siempre cun mais afeiçon al deimingo de Ramos.
Ancuontraba esse die cheno de refréncias, bien agarradas i lhiadas a las pessonas, al sou modo de bida.
Nun quier dezir que ls outros dies de la sumana Santa, la quinta, la sesta i l deimigo de Páscoa nun l fussen i you los squecira, mais inda hoije las cousas nun demudórun muito.
Nesse die mui pai çtribuie por todos galhicos d’oulibeira i assi íbamos a missa.
Adonde miu pai ls arranjában nun l sei, porque an Zenízio oulibeiras nun las habie.
Mas sabie porquei ls lhebabamos a la missa de Ramos, quantos éran i para porquei el fazie tanta fé i ampeinho nisso.
Éran tantos quantas tierras de trigo, centeno, cebada el habie sembrado esse anho, i lhebabamos-los a la missa pa la benezidura. Un apuis outro, lhougo nessa tarde de deimingo de Ramos fazie la ronda puls panes i ende bien al meio, spetaba un galho d’oulibeira benezido. Tenie fé, que l’auga benezida que ls galhicos d’oulibeira lhebában pa l pan tubíssen la birtude de fecundar, multiplicar por muitos ls granos nas feturas spigas i porteger de maleitas i pragas.
Era todo un acreditar benido de geraçones datrás, mas que an cada andada acupaba l sou lhugar, çcançaba l sprito de quien stá lhiado al tiempo i al que faç.
Ls galhicos d’oulibeira ende quedában, siempre d’atalaia, cumo se de begilantes bibos se tratasse, assi mandaba la fé de quien alhá ls ponie.
Nun serie pedir muito pus quien pide cun deboçon solo pide l que percisa.
I l que miu pai percisaba era duns panes bien granados para tener un bun bornal, muitos alqueires de grano para moler, farina para amassar, fornadas para cozer, fogaças na mesa pa la tie i ls filhos quemer.
Inda hoije assi acuntece cumigo, ralo ye l anho que, mesmo nun sembrando tierras de pan nun l fago, ne l deimingo de Ramos lhebo un galhico d’oulibeira i pongo-lo an casa. Ende queda l anho anteiro, cumo se you a el pedisse la sue porteçon i que neilha l pan subre la mesa nunca falte.
Tamien sabie quando era garoto que deimingo de Ramos, Sumana Santa, Páscoa querien dezir temporada de perdon.
Temporada de renacer to ls dies para ua bida nuoba.
Faustino Antão

Ana Maria F 15 de abril de 2007

editada dia 15-04-2007 10:35:57 por: Ana Maria F

Ua Páscoa serena

Acá stou you tamien anton para falar un pouco subre la Páscoa... Nun l fiç antes porque andei de biage i deixei de tener cumputador cumo este que tengo i cun l qual bou cumbersando...
Fui an Sendin que stube bários dies; l suficiente para mudar de ouniberso quaije.

Quinta feira de la semana passada, al final de la tarde, na praça, bi la percion a buoltar para la eigreija: pessonas quaije todas yá dua cierta eidade, todas bestidas de quelores que lhémbran muito l Imbierno i la scuridon; i ne l meio deilhas todas, iba l cura bestido de branco...
Nun me apeteciu juntar-me a eilhes mas calhei-me para oubi-los cantar i rezar i cun toda la sinceridade debo dezir que até quedei eimocionada. Cumo staba loinje demais, nun antendi claramente l que cantában mas nun fui difícele antretanto sentir l mais amportante: habie por cierto antensidade i muita eimoçon tamien naqueilhas bozes i bultos ne l meio de toda aqueilha manifestaçon de misticismo. I esso bonda, sien dúbeda, para cunsiderar que debemos respeitar aqueilhes (Yá mui raros por esta Ouropa fuora) que quieren, cumo an Sendin, que inda se fágan perciones, tal i qual por cierto cumo na Eidade Média i até antes, muitos i muitos anhos antes...

Mas nun houbo só perciones an Sendin nestes dies de Páscoa...
Houbo até fuogos de artifício de quelores bibas i alegres cun ls trajos por eisemplo de ls pauliteiros que dançórun al son de la gaita l die depuis, por la tarde, diante de la antiga scuola, hoije transformada an Casa de la Cultura adonde fui possible tamien admirar la sposiçon daquel que se stá a tornar por cierto l mais célebre retratista sendinés actual i que ye Carlos Ferreira tamien cunhecido por Carlos Bandarra.
I começou la Feira de Saberes i Sabores...
Houbo, durante trés dies, até al Demingo, artesanato, bino, folar i pan caseiro, chouriços de alta qualidade, miel de las arribas, doces i licores i tantas i tantas outras cousas mais, puras, simples i buonas que ajúdan a todos a ber la bida cun doçura i mais serenidade...

Yá bai a fazer trés dies tamien agora que yá nun stou an Sendin i nien sequiera an Pertual... Ls cheiros, ls sabores i até las pessonas son diferentes; até la temperatura de l aire...
Mas este anho, antre las cousas buonas de que me lhembro desse tiempo de la Páscoa que passei nestes dies an Sendin, hai ua por eisemplo: l guosto que tenie l requeijon dessas tierras de Miranda acumpanhado cun doce de pera feito por Marie Fernanda Chumbo. I depuis un licor de burmilho ou de medronho (ls dous que you yá probei antre todos ls que eilha sabe preparar, aceitando de dar la receita ne l sou libro que fui lançado i apresentado lhougo ne l primeiro die de la Feira cun la sue upa tamien, Porsor Amadeu); ou inda outro licor bien buono tamien, a que Marie Fernanda dou l nome dua parte de la família deilha i de la mie tamien: licor de ls Dau’s. Mas esse, Amigos, ye segredo de família! Ou melhor: segredo de Marie Fernanda!

Cousas buonas de la Páscoa, este anho de 2007, an Sendin!
Cousas que a mi tamien me eimocionórun. Nun ye pecado, nó! Ye la bida, la bida de ls Homes...!
Até para l anho que ben... i que nunca falte a naide muita doçura i serenidade tamien! Ye esso l mais amportante para ajudar a todos a bibir.
Iba-me squecendo... Bi i falei cun alguns que aqui scríben ou léen . Só por causa desso, dá-me buntade de ir outra beç i inda mais bezes a Sendin. Yá reparórun que dentro de la palabra “cumbibir” aparece la palabra “bibir”? Cousas por cierto tamien mui amportantes, sien dúbeda las mais amportantes! Anton, buona cuntinaçon a todos!

Ação concluída.
Antrar

Para screbires ne l sítio, diç-mos quien sós. Ye ua beç — depuis quedas antrado.

ó